Begin december zijn wij uitgenodigd om in de Gruitpoort een debat bij te wonen. Het debat gaat over wonen in Doetinchem, met de aandacht gericht op de exodus van (intelligente) jongeren.
De Tragisch Realisten maken op dit evenement live schilderijen en hebben een bericht opgesteld waarin onze mening over dit onderwerp uitgezet wordt.Het hele idee achter deze ‘Block Party’ (concept ietwat truttig) is om jongeren tussen de 17 en 25 jaar op te roepen om te komen ‘debatteren’ (mag vanwege de truttigheidfactor geen debatteren genoemd worden) over wat voor hen Doetinchem aantrekkelijk zou maken om te (blijven) wonen. Door deze ideeën te werven, er serieus naar te gaan kijken en misschien zelfs te bewerkstelligen, word er geprobeerd (potentiële) huurders te behouden/te krijgen en zo de krimp tegen te gaan.
Het plan is om te werken volgens de Human Centred Design (HCD) methode en dat gaat als volgt:
- Hear: in deze eerste fase worden er verhalen en inspiratie opgedaan. De vragen: wat vinden jongeren van wonen, wat verwachten ze ervan en hoe denken ze over de krimp.
- Create: in deze tweede fase worden er plannen uitgewerkt. Wat zouden jongeren veranderen aan Doetinchem, zodat het voor hen interessant en leuk is om te (blijven) wonen.
- Deliver: in deze derde fase wordt er met gemeentemensen gekeken of deze plannen te bewerkstelligen zijn en wat dan de eventuele kosten zijn en wie deze plannen dan gaan uitvoeren.
De Achterhoek, en daarmee Doetinchem, heeft namelijk te maken met een krimp. Maar wat is daar nou de oorzaak van? Ik denk zelf de stijgende lijn in het opleidingsniveau van mensen (In Nederland volgt op dit moment zo’n 30% een Hbo-opleiding of hoger, waarvan 300.000 vrouwen) en de nog steeds ontwikkelende informatietechnologie. Mensen beginnen in te zien dat de wereld groter is dan het oostelijkste puntje van Nederland.
En zeg nou niet dat ik suggereer dat iedereen nu maar massaal de achterhoek aan het verlaten is. Zo een vaart zal het niet lopen. Er zullen altijd mensen zijn die geboren en getogen Achterhoekers zijn, die absoluut gek zijn op het traditionele (ik persoonlijk noem het liever vastgeroest), het gezellige, het dorpse en het kleinschalige en die deze mentaliteit vaak overdragen aan hun nakomelingen. En natuurlijk zijn er de wat lager opgeleiden, mensen die niet graag buiten hun comfortzone treden, die het allemaal we best (lees veilig) vinden daar.
Ik geloof dat er zonder deze mensen niet eens meer een Achterhoek zou zijn. Ik geloof ook niet dat de Achterhoek ooit zal verdwijnen, maar ik ontken niet dat de Achterhoek wel degelijk minder in trek is. Mannen in maatpak zijn in, klompen zijn uit.
De eerste reactie op dit probleem lijkt te zijn; paniek (o, nee! De Achterhoek loopt leeg! We moeten iets doen!) en een soort van verontwaardiging (Maar wij zijn toch geweldig, hoe kan dit nou?). Na deze reacties lijkt er een soort van rationaliteit neer te dalen en wordt er enigszins rustig naar het probleem gekeken. Daaruit is gekomen dat ze Doetinchem nu willen aanpassen aan de mensen, de jeugd, om zo mensen te krijgen die het daar zo geweldig vinden dat ze blijven of komen.
Ik vind dit een ietwat ongepaste oplossing. De Achterhoek bestaat al zo lang, met het traditionele, de gezelligheid, het dorpse en de kleinschaligheid. En nu gaan ze zich richten op precies het tegenovergestelde. En we weten allemaal dat de Achterhoekers dat eigenlijk niet willen. Dit is gewoon het niet accepteren van het probleem, een reactie die meestal gegeven word door gemeentes wanneer er sprake is van een krimp. En dat terwijl acceptatie juist de sleutel is.
Een aantal reacties over de achterhoek (www.echtachterhoek.nl) :
- Echt Achterhoek is voor mij rust, gezelligheid en mooie natuur.
- Geboren Achterhoeker altijd Achter hoeker zelfs na 42 jaar Brabant
- het platte gepraat, de vriendelijkheid, de mensen die in kleine dorpjes wonen en er heilig van overtuigt zijn dat het het beste dorp ooit is terwijl er vaak niks te doen is maar gewoon vanwege de gezelligheid, alle keten! (zoep'n )
- Ik vind de Achterhoek mooi door het platproaten,Graafschap en de Zwarte Cross. Groetjes Sjoerd.
- Ik vind de omgang met elkaar in de buurt echt achterhoeks!, hoe de buurt mekaar vertrouwt en de gezeeligheid die ze hebben vind ik tog wel iets speciaals hebben..
- Wi-j maken nooit gin rotzooi, wi-j maken enkel schikIk denk dat kleinschaligheid met grootschaligheid aanpakken niet de juiste oplossing is. Ik zou eerder de elementen die mensen al geweldig aan de achterhoek vinden als fundament gebruiken voor het nieuwe plan. Mij lijkt specialisatie/kwaliteitsverbetering een goed idee.
Maar goed, vanavond draait het om de jongeren. Ik geloof dat als jongeren willen gaan, ze toch wel gaan, hoeveel discotheken en speciale hangplekken voor jongeren je ook in dit ‘dorp’ (mensen blijven maar zeggen dat het een stad is) propt. Ik zou me niet teveel richten op jongeren. Verbeter vooral gewoon de dingen die jongeren al leuk vinden aan de Achterhoek, en daarmee Doetinchem. Zorg dat uitgaansgelegenheden als de Olde Beth beter bereikbaar zijn, zorg voor nog meer leuke activiteiten als de Zwarte Cross en dan ben je volgens mij al een heel eind.
Ik ben zelf voor vooruitgang en dat is er gewoon niet in de Achterhoek. Niet dat dat erg is, de rest van Nederland heeft er geen last van en de Achterhoek is nou eenmaal al vanaf het begin af aan traditioneel en kleinschalig en er zullen altijd mensen zijn die er van houden. Misschien neemt het aantal van die mensen af, maar dat lijkt me juist geen ramp voor een gebied dat zo gericht is op kleinschaligheid en gezelligheid.
Jasmijn Klompenhouwer, voor/namens de Tragisch Realisten